Σουρβά,ουά,άγρια κυδώνια – Της Μάρθας Στ. Καπλάνογλου



Σε παλαιότερο άρθρο,μιλήσαμε για την άγρια κυδωνιά, που, επιστημονικά, λέγεται,Cydonia Oblonga.
Όμως, στη συνέχεια δι απιστώσαμε ότι, κατά την αρχαιότητα, άγρια κυδωνιά αποκαλούσαν και το σούρβο, το οποίο, όμως ανήκει σε άλλη οικογένεια και συγκεκριμένα, στην Rosaceae και είναι ένα διαφορετικό φυτό, με την επιστημονική ονομασία, Sorbus domestica.

Το φυτό αυτό έχει αξιόλογες ιατροφαρμακευτικές ιδιότητες. Η σημερινή δημοσίευση αφορά αυτό το φυτό, το οποίο είναι αυτοφυές στην Ελλάδα.
Τόσο η Sorbus domestica (Σόρβος η οικιακή ή Σουρβιά) όσο και η Cydonia oblonga (Κυδωνιά) είναι αυτοφυή φυτά στην Ελλάδα και την ευρύτερη περιοχή της Μεσογείου. –Sorbus domestica (Σουρβιά / Αγριοκυδωνιά)

Απαντάται σε μέτρια υψόμετρα, σχεδόν σε όλη την Ελλάδα, κυρίως μέσα σε δάση (δρυοδάση), σε ξέφωτα δασών, και σε ηλιόλουστες, ασβεστούχες περιοχές.

Είναι χαρακτηριστικό φυτό της υπομεσογειακής χλωρίδας. Είναι συχνή στη Δυτική Μακεδονία (π.χ. Σιάτιστα, Εράτυρα, Άργος Ορεστικό, Κορησός Καστοριάς), όπου συνδέεται και με τα τοπικά πρωτοχρονιάτικα έθιμα (Σούρβα). Είναι φυλλοβόλο δέντρο που αντέχει σε ξηρά και φτωχά εδάφη, με καρπούς (σουρβά), που μοιάζουν με μικρά αχλάδια ή μήλα και τρώγονται ώριμοι.

-Cydonia oblonga (Κυδωνιά)

Είναι αυτοφυής στις θερμότερες περιοχές της Μικράς Ασίας (Περσία, Ανατολία) και πιθανότατα και στην Ελλάδα. Αν και σήμερα καλλιεργείται, ως αυτοφυές φυτό προτιμά υγρά, αλλά καλά στραγγιζόμενα εδάφη, συχνά σε ηλιόλουστες θέσεις. Το όνομα Cydonia προέρχεται από την αρχαία πόλη Κυδωνία (σημερινά Χανιά) της Κρήτης, όπου ήταν γνωστό από τα αρχαιότατα χρόνια.

-Sorbus domestica (Σορβιά ή Σουρβιά)

Είναι γνωστό στην ελληνική παράδοση και ως χειμωνιάτικη μουσμουλιά ή Μακεδονική μουσμουλιά.
Ονομάζεται οπως προαναφεραμε αγριοκυδωνιά, ενώ από την αρχαιότητα αναφέρεται ως “όαν” ή “ούα” (ονομασία που σταδιακά έγινε “σούρβα”.
Αν και είναι αυτοφυής, η Sorbus domestica τείνει να περιορίζεται λόγω της ανθρώπινης παρέμβασης και της άγνοιας, ενώ η Cydonia είναι πλέον γνωστή κυρίως ως καλλιεργούμενο οπωροφόρο.

Η μεγαλόκαρπη σουρβιά είναι ένα οπωροφόρο δέντρο της οικογένειας Rosaceae, του οποίου οι καρποί εκτιμώνται για τα υψηλά επίπεδα βιταμινών, μετάλλων και οργανικών οξέων. Οι καρποί, ο φλοιός και τα φύλλα χρησιμοποιούνται για ιατροφαρμακευτικούς σκοπούς.

ΧΡΗΣΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΠΠΟΚΡΑΤΗ

Η σουρβιά (ή Ούα) συχνά συγχεόταν με τη μουσμουλιά, αλλά στην ιατρική του Ιπποκράτη είχε τη δική της θέση, κυρίως ως τονωτικό.

Την χρησιμοποιούσε για την αντιμετώπιση :
1. Της δυσεντερίας και για εντερικά προβλήματα:
Οι υπερώριμοι καρποί θεωρούνταν ότι βοηθούν στην πέψη, ενώ οι άγουροι χρησιμοποιούνταν ως ισχυρό φάρμακο κατά της δυσεντερίας.
2. Ως αιματοποιητικό τονωτικό:
Τα φύλλα και οι καρποί χρησιμοποιούνταν σε εκχύλισμα, για την ενίσχυση του αίματος και την αποθεραπεία μετά από ασθένειες.
3. Ως αντιφλεγμονώδες:
Ο φλοιός της σουρβιάς βραζόταν, για να δημιουργηθεί ένα κατάπλασμα ή ρόφημα, που μείωνε τις φλεγμονές στο σώμα.

– Για την υπερωρίμανση των καρπών υφίστατο την διαδικασία του «Σαπίσματος».
1. Συλλογή των καρπών στα τέλη του φθινοπώρου (μετά τον πρώτο παγετό).
2. Αποθήκευση σε άχυρο ή δροσερό μέρος για 2-3 εβδομάδες. 3. Μόλις η σάρκα γίνει καφέ και μαλακή σαν «σάλτσα μήλου», τότε είναι έτοιμη για βρώση ή ιατρική χρήση.

ΤΟ ΑΡΘΡΟ ΑΥΤΟ ΕΙΝΑΙ ΕΝΗΜΕΡΩΤΙΚΟ. ΓΙΑ ΟΠΟΙΑΔΗΠΟΤΕ ΧΡΗΣΗ, ΩΣ ΒΟΤΑΝΟΥ ΣΥΜΒΟΥΛΕΥΤΕΙΤΕ ΤΟ ΓΙΑΤΡΟ ΣΑΣ.

Σχολιάστε

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.