Η πολιτική του Υπουργείου Παιδείας, σε πλήρη σύνδεση με τον συνολικό κυβερνητικό σχεδιασμό, έχει ως βασικό προσανατολισμό την «εξοικονόμηση πόρων» στην εκπαίδευση. Πρόκειται για μια λογική που αντιμετωπίζει τη δημόσια παιδεία ως οικονομικό βάρος και όχι ως κοινωνικό δικαίωμα. Ο στόχος είναι σαφής: λιγότεροι εκπαιδευτικοί, συγχωνεύσεις σχολικών μονάδων, μεγαλύτερα τμήματα και μειωμένες προσλήψεις. Αυτή η κατεύθυνση αποτυπώνεται ξεκάθαρα και στο πρόσφατο νομοσχέδιο για την ειδική αγωγή, που οδήγησε αναλογικά σε λιγότερες προσλήψεις στην παράλληλη στήριξη.
Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση επιδιώκει να συγκαλύψει τις πραγματικές συνέπειες των συγχωνεύσεων, παρουσιάζοντάς τες ως «αναβάθμιση» ή «ορθολογική κατανομή πόρων». Προβάλλονται αντιεπιστημονικά επιχειρήματα, όπως ότι «το μάθημα γίνεται καλύτερα με περισσότερους μαθητές», ενώ χρησιμοποιείται ως πρόσχημα η μείωση του μαθητικού πληθυσμού.
Η μείωση των γεννήσεων είναι υπαρκτό πρόβλημα, όμως δεν είναι «φυσικό φαινόμενο». Είναι αποτέλεσμα των κοινωνικών και οικονομικών συνθηκών που δημιουργεί η εφαρμοζόμενη πολιτική:
-
χαμηλοί μισθοί και αβέβαια ωράρια,
-
πανάκριβα ενοίκια και κόστος ζωής,
-
εργασιακή ανασφάλεια,
-
εγκατάλειψη ολόκληρων περιοχών, όπως η Δυτική Μακεδονία, εξαιτίας των αναδιαρθρώσεων και της απολιγνιτοποίησης που άφησαν πίσω τους ανεργία, μετανάστευση και μαρασμό.
Οι ίδιοι που υποβαθμίζουν τη ζωή και την εργασία των νέων –όπως και την εργασιακή θέση των αναπληρωτών που αντιμετωπίζονται ως «δεύτερης κατηγορίας» χωρίς βασικά δικαιώματα, όπως άδειες ανατροφής– είναι αυτοί που σήμερα επικαλούνται το δημογραφικό για να δικαιολογήσουν κλείσιμο σχολείων.
Το κλείσιμο ή ο υποβιβασμός σχολικών μονάδων δεν είναι απλά μια διοικητική πράξη. Σημαίνει:
-
τμήματα με ακόμη περισσότερους μαθητές,
-
μακρινές μετακινήσεις παιδιών,
-
απώλεια οργανικών θέσεων,
-
υποχρεωτικές μετακινήσεις εκπαιδευτικών σε μεγάλες αποστάσεις,
-
αποδυνάμωση κοινοτήτων, αφού το σχολείο αποτελεί βασικό κύτταρο ζωής, πολιτισμού και κοινωνικής συνοχής.
Παράλληλα, η κυβέρνηση παρουσιάζει ως «προσλήψεις» αυτό που ουσιαστικά είναι μείωση εκπαιδευτικού προσωπικού μέσω τεχνητής συρρίκνωσης των αναγκών.
Το αποτέλεσμα είναι ένα σχολείο που λειτουργεί με ιδιωτικοοικονομικά κριτήρια, σύμφωνα με τις κατευθύνσεις ΟΟΣΑ και ΕΕ: μαθητές-αριθμούς, υποχρηματοδότηση και συρρίκνωση των μορφωτικών δικαιωμάτων.
Οι ανάγκες των μαθητών δεν είναι «κόστος».
Το αίτημα για 15 μαθητές ανά τμήμα αποτελεί τη μόνη παιδαγωγικά τεκμηριωμένη απάντηση, ειδικά σε σχολεία όπου φοιτούν παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες ή ειδικές ανάγκες. Το έργο του εκπαιδευτικού δεν μπορεί να ασκηθεί ουσιαστικά σε υπερφορτωμένα τμήματα.
Η πραγματικότητα είναι τόσο οξυμένη, που ακόμη και ο Συνήγορος του Πολίτη έχει επισημάνει σοβαρές παραβιάσεις των δικαιωμάτων των μαθητών.
Απαιτούμε:
-
Άμεση ανάκληση όλων των αποφάσεων συγχωνεύσεων τμημάτων και ακύρωση όσων εμποδίζουν την αναγκαία κατάτμηση.
-
Έγκριση όλων των αιτημάτων για διχοτομήσεις ή τριχοτομήσεις τμημάτων, με αποκλειστικό κριτήριο τις παιδαγωγικές ανάγκες.
-
Μαζικούς μόνιμους διορισμούς με βάση τις πραγματικές ανάγκες των σχολείων.
-
15 μαθητές ανά τμήμα σε όλες τις βαθμίδες.
-
Μείωση ωραρίου για νηπιαγωγούς και εκπαιδευτικούς ολιγοθέσιων σχολείων, όπως ισχύει για όλους.
-
Τμήματα έως 15 νήπια και δεύτερη νηπιαγωγό όπου ο αριθμός είναι μεγαλύτερος.
-
Κάλυψη όλων των αναγκών παράλληλης στήριξης, χωρίς περικοπές ωρών.
-
Τμήμα Ένταξης σε κάθε Δημοτικό και Νηπιαγωγείο, και δεύτερο σε σχολεία με αυξημένες διαγνώσεις.
